U en ik zijn zijn allemaal om verschillende redenen in Argentinië terechtgekomen en een ieder van ons heeft zijn eigen verhaal. Dit boek vertelt een aantal van die verhalen al vanaf 1889! Soms zijn het brieven die de vertrekkers naar hun familie stuurden, soms kinderen of kleinkinderen die de historie van hun (voor)ouders hebben opgetekend en ook anekdotes uit de 1e hand. Wat een geluk dat er brieven bewaard zijn gebleven. Hoeveel van ons printen onze e-mails uit? Onze blogs blijven in de cyberspace hangen en alle skype-gesprekken zijn hardstikke leuk, omdat je het gevoel hebt dat je even bijelkaar op bezoek bent, maar alles vervliegt. In een tijd waarin er nog lang niets van deze ontwikkelingen te bespeuren viel, namen dappere mensen de beslissing om naar het onbekende Zuid-Amerika ter vertrekken. Eind 19e eeuw met de wetenschap dat ze hun familie en vrienden in Nederland waarschijnlijk nooit meer zouden terugzien. Ze hadden geen idee van waar ze terecht zouden komen en gingen, vaak met een hele rits kinderen, aan boord van een schip dat hen naar Buenos Aires voer. Het boek neemt je mee terug naar de eerste indrukken, de situaties waarin ze terechtkwamen, de teleurstellingen maar zeker ook de overwinningen die mensen bereikten door hard werken en doorzetten. Bij de 1e immigratiegolf zaten helaas ook een hoop ongeschoolde mensen die, aangetrokken door mooie voorspiegelingen, in Argentinië belandden. Ze raakten daar aan lager wal en daarom werd er al in 1889 de ‘Vereeniging van Weldadigheid’ opgericht, de huidige AHB. De grote rol die de heer van Riet heeft gehad, de toenmalige consul-generaal en oprichter van deze vereniging, wordt ook beschreven. Hij moet er een behoorlijke klus aan gehad hebben om de boel een beetje in goede banen te leiden. Er waren veel landverhuizers die de consul om financiële hulp of repatriëring vroegen. Dat dat niet altijd op een vriendelijke toon gebeurde, lezen we in een brief van ene meneer van Dijke, gedateerd op 16 maart 1893. Hij kreeg blijkbaar niet snel genoeg zijn zin en schreef:‘Wij zullen een brief schrijven naar de Minister van Buitenlandse zaaken, en één naar een courant ook. Maar ik zal u niet vragen om geld, wees maar niet vreesachtig. Ik kom van de week de Vereeiniging bezoeken, u denkt zeker dat gij een gek voor heb, maar dat zullen wij nog eens zien.
Wij zijn hier als vijf Hollandse families en zetten de hand onder de brief over hoe gij met ons doet. Als deze brief nu weer slecht is dan kan u hem wel aanplakken, want u zegt altijd dat ik zulke slechte brieven schrijf’. Uiteindelijk is zijn verzoek ingewilligd en keerde hij en zijn gezin weer terug naar Nederland.
In de notulen van de AHB door de jaren heen wordt duidelijk wat precies de problemen zijn die er spelen en daar zitten veel schrijnende gevallen tussen. De vereniging deelt niet aan jan en alleman geld uit, er word zorgvuldig gekeken naar iedere casus. ‘...Vrouw Vriessen komt steeds klagen bij mevrouw van Haaren, wij kunnen haar echter geen steun geven daar zij jong is en werken kan’ en ‘...Piet van Melle vraagt om meer steun, maar in aanmerking nemend dat hij nogal misbruik maakt van sterken drank besluit het bestuur hem niets meer te geven’.
Een ongelooflijk idee dat de AHB al zo lang actief is en volledig draait op de inzet van vrijwilligers. Ook is het soms niet te bevatten, dat ze nog steeds nodig is. We beseffen ons dit vaak te weinig als welvaartskinderen afkomstig uit een verzorgingsstaat. Niet iedereen wordt geboren met dezelfde kansen. De economie van Argentinië is er eentje die aan grillen onderhevig is, net als de wereldeconomie overigens.
Wellicht een goede tip voor u en ik: Laten we weer brieven gaan schrijven zodat onze kinderen en kleinkinderen over onze historie over 120 jaar kunnen lezen in een interessant (digitaal) boek. Want zoals Godfried Bomans zei: ‘De geschiedenis is het heden, gezien door de toekomst’.
‘Nederlanders in Argentinië een brede geschiedenis’ geeft een bijzondere inkijk in het leven van de mensen die ons voorgingen op de reis naar dit verre land. Het is rijk geïllustreerd met foto’s, oude advertenties en reclames. Het boek (oplage ca. 400) is binnenkort op diverse plaatsen te koop, maar mocht u al een exemplaar willen reserveren, stuurt u dan een e-mail naar:
ahb.argentina@gmail.com
De opbrengst zal ten goede komen aan de AHB.
